شوره سر

شورهٔ‌ سر ریشه لاتین Pityriasis simplex capillitii به معنی ریخته شدن سلول‌های یا پوست های مردهٔ سر است که شروع به ریزش می‌کنند و نباید با خشکی پوست سر اشتباه گرفته شود.پوست انسان در خارجی‌ترین سطح خود به‌دلیل داشتن کراتین مدام در حال بازسازی سلولی است و این بدین معنیست که در تماس مداوم با فضای اطراف سلولهای پوست خارجی (اپیدرم) در لایه بیرونی از بین می‌روند و نیاز به جایگزینی دارند. این بازسازی در تمام سطح بدن وجود دارد ولی هنگامی‌که در اسکالپ سر به‌دلیلی این روند مرگ سلولی افزایش پیدا کند به شکل ذرات قابل دیدن یا به اصطلاح شوره سر پدید  می‌آید.

این مشکل معمولاً در بین جوان‌ها و افراد میان‌سال دیده می‌شود و میزان شدت آن به عوامل مختلفی بستگی دارد. در بین بعضی از افراد که پوستی چرب یا خشک دارند هم شدت شوره سر بسیار بیشتر از افراد دارای پوست معمولی است.

• انواع شوره سر
• 
  

شوره خشک و شوره پوست‌پوستی یا چرب دو نمونه رایج شوره سر هستند. شوره خشک به صورت پوسته‌های زیاد و زیر دیده می‌شود..

شوره سر به دو شکل خشک و یا چرب بروز می‌کند:

● شورهٔ خشک

این دست از شوره‌ها قابل دیدن و به شکل لایه‌هایی از پوست سر می‌باشند. سفید، مسطح، و به آسانی جدا شونده هستند. و می‌تواند به خاطر شستشوی مداوم پوست با آب داغ به وجود بیاید. گاهی مواقع هم اگزما یا بیماری‌های پوستی باعث این مشکل هستند و باید شناسایی و درمان شوند .بیشتر کسانی که به این نوع شوره دچار می‌شوند موهای خشکی دارند. در بیشتر موارد سبب خارش آزار دهنده‌ای می‌شوند و خاراندن آن٬ روند افزایش و تکثیرشان را تندتر می‌کند. همچنین خارش آنها سبب ملتهب شدن پوست سر و تلاش بیشتر پوست برای  نوسازی و درنتیجه افزایش شوره می‌شود.

● شورهٔ چرب

شوره پوستی چرب به خاطر ترشح زیاد چربی توسط غدد بدن برای حفظ چربی و رطوبت پوست دیده می‌شود. این شوره‌ها معمولاً درشت‌تر بوده و به رنگ سفید یا زرد هستند و با تحریکات پوستی شدیدتر می‌شوند ،ذرات کوچکتر، گرد تر و کمی زرد رنگ هستند. به صورت ذرات چربی به پوست سر چسبیده و جدا کردن آنها سخت تر و باعث زخم‌شدن می‌شود.سبب احساس خارش زیادی می‌شوند و اغلب نشانی از ریزش مو می‌باشند و با توجه به این نکته از خارش سر در شوره چرب باید اکیداً پرهیز شود.

علت شوره سر

●  اگزمای سبورئیک

یکی از دلایل شوره زدن سر اگزمای سبورئیک است که به عنوان درماتیت سبورئیک هم شناخته می‌شود. کسانی که پوست چرب و محرک دارند بیشتر در معرض این مشکل هستند. با رخ دادن اگزمای سبورئیک پوست سر چرب، قرمز و پر از پوسته‌های سفید و زرده می‌شود. پوسته شدن پوست در بخش‌های دیگر بدن افراد دارای اگزما هم دیده می‌شود. از جمله این بخش‌ها می‌توان به پشت گوش‌ها، داخل ابروها و نواحی از بدن که مو دارند اشاره کرد..

● بیماری‌های زمینه‌ای مختلف و شوره سر

بیماری‌های زمینه‌ای هم می‌توانند از علت‌های به وجود آمدن شوره سر باشند. کسانی که به بیماری‌هایی مانند پارکینسون یا صرع مبتلا هستند بیشتر از دیگران در معرض ابتلا به شوره سر هستند. همچنین کسانی که بیماری‌هایی مانند افسردگی، اختلال اشتها یا سکته مغزی و قلبی را تجربه کرده‌اند، ممکن است به شوره سر شدید یا خفیف مبتلا شوند.

● شوره سر به خاطر قارچ

قارچ‌ها هم می‌توانند باعث شوره زدن سر شوند. از معروف‌ترین قارچ‌هایی که باعث این مشکل می‌شوند می‌توان به مالاسزیا اشاره کرد. این قارچ از چربی پوست تغذیه می‌کند و سر را پر از دانه‌های سفید شوره خواهد کرد. بعضی مواقع این قارچ به خاطر چرب بودن سر بین موها دیده می‌شود. بعضی مواقع هم ابتلا به بیماری‌های مختلف و تحریکات پوستی می‌توانند باعث تشکیل قارچ روی سر شده و شدت پوسته شدن سر را زیاد کنند..

● شامپو یا محصولات ناسازگار با پوست

اگر شامپویی که استفاده می‌کنید با پوست سرتان سازگار نباشد و آن را تحریک کند،سبب  شوره زدن سرتان خواهد شد. این نوع شوره‌ها معمولاً با تغییر شامپو کم شده و از بین می‌روند. البته بعضی مواقع هم این ماسک موها و… هستند که باعث ریزش مو و شوره سر می‌شوند. استفاده از شامپوهای حاوی سولفات ،این شامپو ها قدرت جذب بالایی دارند و رطوبت و چربی مو را جذب می کنند که زمینه مناسبی را برای ایجاد شوره فراهم می آورند.

●  زیاد شستن موهای سر

زیاد شستن موهای سر هم می‌تواند باعث شوره زدن سرتان شود. چون با شستشوی زیاد پوست خشک می‌شود. اگر این موضوع باعث شوره سر باشد، با تنظیم زمان شستشوی سرتان و کاهش مصرف شوینده‌ها می‌توانید آن را کنترل کنید.

 شانه نزدن موها و شوره سر ●

شانه زدن باعث از بین رفتن پوسته‌های بین موهایتان می‌شود و احتمال شوره زدن سر را کم می‌کند. اگر جزء افرادی هستید که موهایشان را به طور مرتب شانه نمی‌زنند، احتمال اینکه سرتان شوره بزند بیشتر از سایرین است. برای شانه زدن موهایتان می‌توانید صبح‌ها، شب‌ها و عصرها را در نظر بگیرید تا پوسته‌های ایجاد شده در طول روز از بین بروند.

● رژیم غذایی نامناسب و تشکیل شوره سر

ایجاد شوره سر می‌تواند به خاطر نداشتن برنامه غذایی مناسب باشد. اگر بدنتان کمبود ویتامین و مواد معدنی داشته باشد، می‌توانید با تغییر در رژیم غذایی این مشکل را درمان کنید. هر چقدر برنامه غذایی شما سالم‌تر باشد و از میوه‌ها و سبزیجات بیشتر استفاده کنید تا مواد معدنی مانند روی، بیوتین و… به بدنتان برسد، موهایتان رشد بهتری خواهند داشت و پوست سرتان کمتر چرب یا خشک می‌شود.

● خشک بودن پوست سر

در صورتی که رطوبت پوست سر از بین برود پوست دچار خشکی می شود و این خشکی زمینه ساز بروز شوره می باشد.کسانی که پوست خشکی دارند بیشتر از سایرین در معرض ابتلا به شوره سر هستند. برای این افراد شوره‌ها به صورت ریز و زیاد دیده می‌شوند. برای برطرف کردن خشکی پوستتان می‌توانید از پزشکان متخصص کمک بگیرید. همچنین عدم حضور در فضای باز در فصل‌های خیلی گرم یا سرد سال می‌تواند در کاهش شوره سر به خاطر خشکی پوست کمکتان کند.

● سن و عوامل هورمونی و شوره سر

شوره سر ممکن است در بین نوزادان دیده شود، یا فقط جوان‌ها و افراد مسن به آن گرفتار شوند. همچنین خانم‌ها و آقایان شرایط متفاوتی را برای ابتلا به شوره سر تجربه می‌کنند که می‌تواند با تغییرات هورمونی در بدن آن‌ها ارتباط داشته باشد. اگر می‌خواهید علت‌های به وجود آمدن شوره سرتان را بررسی کنید، حتماً آزمایش هورمون انجام داده و از تنظیم بودن هورمون‌های بدنتان مطمئن شوید.

● تقویت کننده های مو

در بعضی مواقع علت شوره سر، بعضی از ترکیبات تقویت کننده ای هست که استفاده می کنید.‌

● چرب بودن نوع پوست و تعریق 

پوست چرب نقش مهمی در ایجاد شوره سر دارد و در قسمت هایی که میزان چربی زیادی دارند شاهد بروز شوره و تغییر رنگ، رو به سرخی خواهید بود.تعریق زیاد نیز در بروز شوره سر موثر اس

 ● برخی داروها 

 از عوامل دیگر موثر در بروز شوره سر مصرف برخی داروها مثل سایمتیدین، كلرپرومازین و داروهای ضدفشارخون بالا است.

● استفاده از کلاه‌های تنگ و چسبان

● آسیبهائی كه به پوست سر وارد میشود مثل سشوار زدن و فرمو بیش ازحد، بابلیس، رنگ كردن و مش زدن مكرر مو

عوارض جانبی شوره سر

● جوش

تحقیقات نشان می‌دهد پوسته‌های یک پوست خشک می‌تواند باعث مسدود شدن منافذ پوستی شده و این مسئله منجر به شکل‌گیری جوش روی صورت شما می‌شود. و اگر پوستی داشته باشید که نسبت به جوش آسیب‌پذیر باشد، شوره سر می‌تواند آن را بدتر کند. بنابراین تا حد امکان سعی کنید که موهایتان روی صورتتان نریزد.

● جوش‌های پشت

متخصصان پوست معتقدند که شوره سر یکی از شایع‌ترین علل جوش‌های پشت است. یکی از بهترین روش‌ها برای پیشگیری از جوش‌های پشت، درمان علت نهفته‌ی آن بوده که همان شوره‌ی سر است.

● ریزش مو

شوره‌ی شدید سر مستقیما به ریزش مو ارتباط پیدا نمی‌کند، بلکه خارش مداوم پوست می‌تواند منجر به آن شود. با این حال، آماس پوست (بیماری پوست سر) می‌تواند علت نهفته‌ی شوره‌ی سر و ریزش مو باشد.

● پسوریازیس

شوره‌ی سر می‌تواند منجر به پسوریازیس هم بشود؛ نوعی بیماری پوستی که می‌تواند به لکه‌های ضخیم قرمزرنگ و پوسته، پوسته شدن پوست منتهی شود که می‌تواند به سایر نقاط پوست سر برسد. لکه‌های موجود روی پوست‌های زمخت می‌تواند پشت گوش و کمر شما هم ایجاد شود.

● عفونت چشم

تحقیقات نشان می‌دهد آماس پلک چشم یکی از عفونت‌های شایع چشمی است که به خاطر شوره سر رخ می‌دهد. از ویژگی‌های این عفونت، قرمزی، خارش، التهاب پلک و ایجاد پوسته‌هایی شبیه شوره روی مژه‌ها است.

● خارش سر

شوره سر باعث خارش در ناحیه کف سر می شود و طبیعی می باشد،‌ اما در صورتی که میزان آن زیاد باشد و همچنین با نشانه هایی مثل عفونت همراه باشد، در اولین فرصت به پزشک مراجعه نمایید تا مشکل وخیم تر نشود.

● موخوره

یکی دیگر از مشکلات در مورد مو، موخوره می باشد که نسبت به شوره، کمتر رخ می دهد اما بافت مو رو تغییر می دهد و فعالیت خود را از ساقه مو آغاز می کند و به سمت ریشه برای نابودی آن حرکت می کند. مقاله ای را در لوندی به موخوره اختصاص داده ایم که در صورت تمایل می توانید آن را مطالعه کنید.

درمان شوره سر

هر مشکل و بیماری چندین راه درمانی دارد که بسته به هر فرد و میزان وخامت آن روشی توصیه می شود:

● حمام آفتاب بگیرید

مطالعات انجام شده کمبود نور خورشید با رشد بیش از اندازه قارچ های پوست سر را پیوند داده اند. از این رو، یک حمام آفتاب روزانه به مدت 30 دقیقه (هر زمان که شرایط آب و هوایی اجازه می دهد) می توانید به مبارزه با شوره سر بروید.

● از یک دستگاه مرطوب کننده استفاده کنید

طی ماه های سرد سال رطوبت هوا به طور قابل توجهی کاهش می یابد. با این وجود، شما می توانید از یک دستگاه مرطوب کننده هوا در محیط زندگی خود استفاده کنید تا بار دیگر رطوبت را به هوا و البته پوست سر خود باز گردانید.

● از جوش شیرین استفاده کنید

باور کنید یا خیر، جوش شیرین می تواند به پاکسازی شوره سر کمک کند. چند قاشق غذاخوری جوش شیری روی پوست سر ریخته و به خوبی ماساژ دهید. سایش ملایم به از بین بردن لایه پوست مرده کمک می کند.

● شامپو ضد شوره

برای درمان شوره سر می توانید از شامپو های ضد شوره استفاده کنید که مشکل تان رفع شود. البته بهتر است برای پیدا کردن بهترین آنها که متناسب با موهایتان باشد وقت بگذارید و چند نمونه را امتحان کنید.

● برس کشیدن صحیح و مداوم مو

موهای خود را مداوم و به آرامی یعنی بدون ایجاد کشیدگی، برس بکشید. برس کشیدن موجب رفع پوسته های ایجاد شده روی مو می شود‌‌. تداوم این کار باعث کاهش گره خوردگی مو نیز می شود.

● شیوه درست شامپو کردن موها

هنگام شامپو کردن موها از ایجاد فشار و خراش در پوست سر جلوگیری کنید. بعضی افراد با نوک انگشتان شان به شکل خاراندن برای تمیز شدن کف سر روی آن می کشند، این کار اشتباه باعث تشدید شوره می شود. به آرامی کف سر و موهایتان را شستشو دهید.

● زمان شامپو کردن مو

این زمان بستگی به نوع موهای شما دارد. افراد با نوع موی چرب نیاز دارند هر روز موهای خود را بشویند، برای نوع موی معمولی دو تا سه بار در هفته ایده آل می باشد و هفته ای یک بار برای نوع موی خشک کافی است.می‌توانید از شامپوهای‌ ضدشوره‌ از جمله سلنیوم سولفید، کتوکونازول، پیریتنیوم زینک (پریتیون روی) و انواع شامپوهای پلی‌تار و شامپو‌های آنتی سپتیک مانند شامپو ستاولون و نیز لوسیون‌های‌ نرم‌کننده‌ پوست‌ استفاده‌ کنید.

• ● کنار گذاشتن شوینده ها تقویت کننده های حاوی مواد مضر

یکی از علت های شوره سر تاثیرات منفی شوینده هایی هست که استفاده کردید. حتما قبل انتخاب به ترکیبات انها توجه کنید و بعد یک بار استفاده اگر تاثیر منفی بر روی موهایتان گذاشت، برای دوری از مشکلات احتمالی دیگر از آن استفاده نکنید.