ترس

ترس یکی از پایه‌ای‌ترین احساسات انسان است که در سیستم عصبی برنامه ریزی شده است و مانند یک غریزه عمل می‌کند این نوع اضطراب بسیار مفید است زیرا در هنگام تهدید به ما هشدار می‌دهد اما فوبیا یا ترس واکنش بیش از حد و غیر منطقی است. اگر فوبیا داشته باشید، هنگامی که با منبع ترس مواجه می‌شوید، ممکن است حس عمیقی از نگرانی و یا ناامیدی در شما ایجاد شود. این ترس می‌تواند یک مکان، موقعیت یا شیء خاص باشد. بر خلاف اختلالات اضطراب عمومی، فوبیا معمولا به چیزی خاص مرتبط می‌شود.

فوبیا

فوبیا (Phobia)  شایع‌ترین نوع اختلال اضطراب است .فوبیا یک ترس بیش از حد و خسته کننده از یک مکان، موقعیت، حیوان و یا شیء است. فوبیا از ترس قابل تمیز دادن است و زمانی بروز داده می‌شود که شخص احساس خطر بزرگی و اغلب غیر واقعی را نسبت به یک شیء، حیوان و یا یک موقعیت احساس کند. فوبیا  ترس از اشیاء، حیوانات، موقعیت‌ها یا فعالیت‌های خاص است. قرار گرفتن در معرض یک شیء یا موقعیت، یک واکنش فوری ایجاد می‌کند و باعث می‌شود که فرد اضطراب شدید (عصبی بودن) را تحمل کند یا به طور کامل از شیء یا موقعیت اجتناب کند.

انواع فوبیا چیست ؟

فوبیا می‌تواند در اوایل کودکی، اغلب در سنین چهار تا هشت سالگی شروع شود و معمولاً با بزرگ‌تر شدن کودک خود به خود ناپدید می‌شودهمچنین کودک ترس را درواکنش های  والدین خود نسبت به موقعیت ها می آموزد . فوبیای در بزرگسالان معمولاً ناگهانی شروع می‌شود و از فوبیای دوران کودکی ماندگارتر است. فوبیای ساده به طرق مختلف بر افراد مختلف تأثیر می‌گذارد. برخی از افراد تنها زمانی که با موضوع ترس خود مواجه می‌شوند با اضطراب خفیف واکنش نشان می دهند، در حالی که برخی دیگر اضطراب شدید را تجربه می‌کنند یا حتی می‌توانند یک حمله پانیک شدید داشته باشند.انواع فوبیا عبارتند از :

● آکروفوبیا : ترس از ارتفاع که شایع‌ترین فوبیا است.

● آراکنوفوبیا : ترس از عنکبوت – یکی از رایج‌ترین فوبیاها است ،برخی از مردم حتی نمی‌توانند به موجودات هشت پا در تلویزیون نگاه کنند.

●   Aviophobia یا Aerophobia   : ترس از برخی از افراد به نوعی از سوار شدن به هواپیما اضطراب دارند.

● بسموفوبیا : ترس از پله‌ها یا شیب‌های تند ، کاملاً شبیه به اقلیم هراسی یا ترس از بالا رفتن از پله است.

● کلاستروفوبیا : ترس غیرمنطقی از فضاهای محدود و تنگ است اغلب برای اجتناب از فضاهای محدود مانند آسانسورها، تونل‌ها و قطارهای لوله‌ای از راه خود دور می‌شوند، اما اجتناب از این مکان‌ها ممکن است ترس را تقویت کند.

● کولروفوبیا : ترس از دلقک‌ها

●  دنتوفوبیا :  ترس از دندانپزشکان

● نیکتوفوبیا :  ترس از تاریکی،برخی از افراد اغلب با چراغ روشن می‌خوابند و 10یا  آن‌قدر می‌ترسند که حتی برای استفاده از دستشویی از رختخواب بیرون نمی‌آیند.

● اورنیتوفوبیا : ترس از پرندگان – این می‌تواند اشکال مختلفی داشته باشد. برخی از مردم فقط از پرندگان شکاری می‌ترسند، در حالی که برخی دیگر از پرندگان باغی یا حیوانات خانگی مانند طوطی‌ها یا قناری‌ها می‌ترسند. برخی حتی ممکن است حتی از عکس پرندگان نیز ترس داشته باشند.

● تکنوفوبیا : ترس از تکنولوژی

● توکوفوبیا : ترس از زایمان و بارداری – اگرچه به ندرت، زنانی که این فوبیا را دارند، ترس پاتولوژیک از زایمان دارند و اغلب از باردار شدن و زایمان خودداری می‌کنند. زنانی که ترس شدید از زایمان دارند اغلب افسردگی یا اضطراب نیز دارند.

● تریپانوفوبیا :  ترس شدید از روش‌های پزشکی شامل تزریق یا سوزن‌های زیرپوستی است و افراد بسیاری از آن رنج می‌برند. معمولاً در کودکان شایع‌تر است .

● آگورافوبیا :ترس از قرار گرفتن در موقعیت‌هایی که ممکن است فرار دشوار باشد یا اینکه در صورتی که کمک در دسترس نباشد، آگورافوبیا به سادگی ترس از فضاهای باز است، اما در واقع شرایط پیچیده‌تری است. ممکن است توسط تجربیات آسیب زا مانند گیر افتادن در آسانسور، تعقیب شدن توسط یک حیوان یا دیدن حوادث آسیب زا که منجر به ایجاد فوبیا می‌شود، ایجاد شود.فردی که آگورافوبیا دارد ممکن است از موارد زیر بترسد:

○ سفر با وسایل نقلیه عمومی.

○ ترک خانه.

○ قرار گرفتن در فضاهای باز.

○ بودن در مکان‌های شلوغ

○ ایستادن در صف‌های طولانی

○ قرار گرفتن در یک فضای محدود.

○ تنها بودن در خانه

● فوبیای اجتماعی : فوبیایی اجتماعی به عنوان اختلال اضطراب اجتماعی نیز نامیده می‌شود .فوبیای اجتماعی ترس از موقعیت‌های اجتماعی است .نمونه‌هایی از فوبیای اجتماعی عبارتند از:

○ صحبت در گروه.

○ شروع کردن مکالمات

○ صحبت کردن با تلفن.

○  ملاقات با افراد جدید.

○ صحبت با افراد معتبر، مانند صحبت با پزشکان.

○ خوردن و آشامیدن در حضور دیگران.

○ سفرهای منظم به بیرون، به مغازه‌ها.

○ استفاده از توالت‌های عمومی

○ سخنرانی عمومی (گلوسوفوبیا).

● گلوسوفوبیا : ترس از سخنرانی در جمع است. بسیاری از مردم از صحبت کردن با اتاقی پر از مردم می‌ترسند، معمولاً اضطراب اجتماعی از دوران کودکی یا نوجوانی شروع می‌شود.

علل فوبیا

● عوامل ژنتیکی و محیطی می‌توانند موجب ترس و اضطراب شوند: کودکانی که یکی از بستگان نزدیک آنها دچار اختلال اضطراب باشد بیشتر در معرض خطر ابتلا به فوبیا هستند.

●  تجربه حوادث ناگوار:مانند غرق شدگی، می‌تواند موجب بروز فوبیا شود.

● افراد مبتلا به شرایط جسمانی یا مشکلات خاص سلامتی، اغلب فوبیا دارند.

● افرادی که دچار ضربه یا آسیب مغزی شده‌اند احتمال زیادی وجود دارد که دچار فوبیا شوند.

● بیماری های روانی : سوء مصرف مواد و افسردگی نیز با فوبیا مرتبط است. فوبیا علائم خاصی از بیماری‌های شدید روانی مانند اسکیزوفرنی دارد. در اسکیزوفرنی، افراد دارای توهمات بصری و شنیداری، خیالات باطل، پارانویا، علائم منفی مانند ناتوانی در لذت بردن و علائم آشفتگی یا در هم ریختگی هستند.

علائم فوبیا

شایعترین و ناتوان کننده ترین نشانه فوبیا عبارتند از:

● تپش قلب و افزایش ضربان
● تنگی نفس
● صحبت‌های بریده یا ناتوانی در صحبت کردن
● خشکی دهان
● ناراحتی‌های گوارشی
● حالت تهوع
● بالا رفتن فشار خون
● لرز
● درد یا تنگی قفسه سینه
● احساس خفگی
● سرگیجه یا سیاهی رفتن چشم
● عرق کردن شدید
● احساس قریب الوقوع بودن تهدید

تشخیص و درمان فوبیا

تشخیص فوبیا اغلب می‌تواند ساده باشد، اگر احساس می‌کنید علائم یکی از انواع فوبیا را دارید با یک پزشک متخصص مشورت کنید که در صورت تشخیص فوبیا هر چه سریع‌تر درمان را آغاز کنید.درمان برای فوبیا می‌تواند شامل تکنیک‌های درمانی، داروها یا ترکیبی از هر دو باشد.

● تکنیک‌های خودیاری 

مانند تغییر سبک زندگی؛ حضور در یک گروه خودیاری

● مواجهه درمانی

درمان رفتاری شناختی معمول ترین درمان برای انواع فوبیا است. این نوع درمان شامل قرار گرفتن در معرض منبع ترس در یک محیط کنترل شده است.این درمان می‌تواند حساسیت فرد را به منبع ترس کم کند و اضطراب را کاهش دهد. این درمان بر شناسایی و تغییر افکار منفی، باورهای ناکارآمد و واکنش‌های منفی به وضعیت هراس آور تمرکز دارد.

● درمان‌های گفتاری

 مانند درمان شناختی رفتاری (CBT) که یک درمان گفتاری است که می‌تواند به شما در مدیریت مشکلاتتان با تغییر نحوه تفکر و رفتارتان کمک کند. CBT بر یادگیری ایجاد حس تسلط و اعتماد به نفس در افکار و احساسات خود تأکید می‌کند نه اینکه تحت تأثیر آنها قرار بگیرید.

● دارومانی

 گاهی اوقات برای درمان اثرات فوبیا، مانند اضطراب، دارو به صورت کوتاه مدت تجویز می‌شود. سه نوع دارو برای درمان اضطراب توصیه می‌شود:داروهای ضد افسردگی ،آرام بخش‌ها،مسدود کننده‌های بتا.